امروز: شنبه 31 شهریور 1397
دسته بندی محصولات
بخش همکاران
بلوک کد اختصاصی

گزارش كارآموزی آزمایش كنترل كیفیت مواد نفتی

گزارش كارآموزی آزمایش كنترل كیفیت مواد نفتی دسته: نفت و پتروشیمی
بازدید: 1 بار
فرمت فایل: doc
حجم فایل: 83 کیلوبایت
تعداد صفحات فایل: 67

مسائل ایمنی و بهداشتی كار از جمله مسائلی هستند كه امروزه توجه بسیاری از مسئولان و مدیران را در سطوح خرد و كلان جامعه به خود جلب كرده است و اقدامات مؤثری نیز در این زمینه انجام گرفته است ولی متأسفانه به رغم این توجهات و سرمایه گذاریها همه ساله در تمام جهان شاهد حوادث و سوانحی هستیم كه موجب مرگ هزاران انسان بی گناه و مجروح و معلول شدن میلیونها انسان

قیمت فایل فقط 16,000 تومان

خرید

فهرست مطالب

عنوان                                                  صفحه

فصل اول- كلیات

پیشگفتار ...................................... 2

نكاتی درباره ایمنی ............................ 3

فصل دوم -  معرفی پالایشگاه تهران

1-2- معرفی پالایشگاه تهران...................... 6

1-1-2- تاریخچه ای از پالایشگاه تهران ........... 7

2-1-2- لزوم تصفیه نفت خام و آزمایش فرآورده های آن   9

2-2- معرفی دستگاه های اصلی پالایش............... 10

1-2-2- معرفی دستگاه تقطیر در جو ............... 10

2-2-2- معرفی دستگاه تقطیر در خلاء............... 11

3-2-2- معرفی دستگاه تهیه گاز مایع ............. 11

4-2-2- معرفی دستگاه كاهش گرانروی............... 11

5-2-2- معرفی دستگاه تبدیل كاتالیستی............ 12

6-2-2- معرفی دستگاه تولید هیدروژن.............. 12

7-2-2- معرفی دستگاه ایزوماكس................... 13

8-2-2- معرفی واحد روغنسازی..................... 13

9-2-2- نحوه استخراج مواد روغنی بوسیله  حلالها... 14

3-2- معرفی مجتمع كارخانجات روغن سازی پالایشگاه تهران 15

1-3-2- معرفی واحد تصفیه با حلال پروپان.......... 15

2-3-2- معرفی واحد فورفورال..................... 16

3-3-2- معرفی واحد موم گیری .................... 16

4-3-2- واحد تصفیه با هیدروژن................... 17

4-2- معرفی سرویس های وابسته به پالایشگاه........ 18

تقسیم بندی قسمتهای مختلف داخل آزمایشگاه  و آزمایش های مربوطه

فصل سوم- كنترل

1-3- اندازه گیری نقطه اشتعال در فضای باز ...... 21

2-3- اندازه گیری نقطه اشتعال در فضای بسته...... 22

3-3- اندازه گیری نقطه اشتعال در فضای بروش able.. 23

4-3- اندازه گیری میزان فورفورال در مواد روغنی.. 24

5-3- تست میزان نفوذپذیری بری روی مواد نفتی..... 24

6-3- اندازه گیری نقطه نرمی قیر................. 25

7-3- اندازه گیری فشار بخار در مواد نفتی........ 26

8-3- اندازه گیری گراویتی بر  روی مواد نفتی .... 27

9-3- رنگ سنجی در مواد روغنی.................... 28

10-3- اندازه گیری ویسكازیته در مواد نفتی....... 29

11-3- اندازه گیری نقطه ریزش در مواد روغنی...... 30

12-3- تقطیر مواد نفتی.......................... 31

13-3- اندازه گیری نقطه انجماد بر روی سوخت جت... 32

14-3- اندازه گیری میزان خوردگی مواد نفتی ...... 33

15-3- محاسبه میزان اسیدیته در مواد نفتی........ 33

16-3- محاسبه نقطه آنیلین در مواد نفتی.......... 34

17-3- تست متیل اتیل كتون در مواد نفتی.......... 35

18-3- اندازه گیری میزان ضریب شكست در مواد روغنی 35

19-3- اندازه گری درجه آرام سوزی بنزین (octan).... 36

فصل چهارم- آزمایش های انجام شده بر روی آب

1-4- آزمایش های موجود بر روی آب صنعتی.......... 40

1-1-4- اندازه گیری سختی كل در آب صنعتی......... 40

2-1-4- اندازه گیری T.D.S در آبهای صنعتی......... 40

3-1-4- اندازه گیری سیلیس در آبهای صنعتی........ 41

4-1-4- اندازه گیری نالكو 354 در آبهای صنعتی.... 41

5-1-4- اندازه گیری میزان Cl- در آب صنعتی........ 42

6-1-4- اندازه گیری میزان نمك در آب صنعتی....... 42

7-1-4- اندازه گیری قلیائیت نمك در آب صنعتی..... 43

8-1-4- اندازه گیری pb در آب صنعتی.............. 43

9-1-4- فسفات در آب صنعتی....................... 44

10-1-4- میزان اندازه گیری PH در آب صنعتی....... 44

2-4- آزمایش های متداول بر روی آب ترش

1-2-4- اندازه گیری میزان دی گلیكول آمین بر روی آب ترش (D.G.A) 45

2-2-4- اندازه گیری T.D.S و هدایت سنجی در آبهای ترش   46

3-2-4- اندازه گیری میزان H2S بر روی آب ترش واحد S.R.P 46

4-2-4- اندازه گیری آمونیاك در آب ترش........... 46

5-2-4- اندازه گیری نمك در آب ترش............... 47

6-2-4- اندازه گیری PH در آب ترش................ 47

7-2-4- اندازه گیری نیتریت در آب ترش............ 47

8-2-4- اندازه گیری میزان Fe در آب ترش.......... 48

9-2-4- تست spent بر روی آب ترش.................. 48

10-2-4- اندازه گیری قلیائیت كل ................ 49

11-2-4- اندازه گیری مركاپتان در آب ترش......... 49

فصل پنجم - لیست آزمایشهای موجود در قسمتهای دیگرآزمایشگاه

1-5- لیست آزمایشهای گاز........................ 51

2-5- لیست آزمایشهای ویژه ...................... 51

3-5- لیست آزمایشهای تجزیه ..................... 51

فصل اول

پیشگفتار

پس از سپری شدن مراحل اولیه دانشجویی در رشته كاربردی لازمه تكمیل جنبه های عملی آن گذراندن دوره كارآموزی می باشد تا بدین وسیله با جنبه های كاربردی معلومات حاصل شده آشنایی دقیق حاصل شود.

اكنون اینجانب این دوره را درشركت پالایش نفت تهران، در قسمت آزمایشگاه كنترل كیفیت مواد زیر نظر اساتید مجرب و كارآزموده كه هدفشان تنها آشنایی بیشتر دانشجویان شركت كننده با جنبه های علمی و متعادل كردن معلومات تئوری و عملی می باشد طی نمودم. اكنون پس از طی دوران كارآموزی این پایان نامه را باتمام رسانیدم از كلیه اساتیدی كه مرا در انجام این امر یاری نمودند كمال تشكر و سپاسگزاری را دارم.

ایمنی

مسائل ایمنی و بهداشتی كار از جمله مسائلی هستند كه امروزه توجه بسیاری از مسئولان و مدیران را در سطوح خرد و كلان جامعه به خود جلب كرده است و اقدامات مؤثری نیز در این زمینه انجام گرفته است. ولی متأسفانه به رغم این توجهات و سرمایه گذاریها همه ساله در تمام جهان شاهد حوادث و سوانحی هستیم كه موجب مرگ هزاران انسان بی گناه و مجروح و معلول شدن میلیونها انسان دیگر می‎شود و خسارات جبران ناپذیری ایجاد می‎كند. تلفات ناشی از  حوادث و سوانح در محیط های كاری از سال 1955 میلادی بیش از مرگ و میرهای ناشی از جنگ ها و حوادث طبیعی بوده است.

حوادثی از قبیل حوادث نیروگاههای اتمی، وسایل حمل و نقل موتوری، فرو ریختن سقف ساختمانها، سقف معادن با انفجارهای درون آن، همه ساله جان میلیونها انسان را در معرض خطر قرار داده و میلیاردها دلار خسارت مالی، درمانی و مستغلاتی ایجاد می كند.

مجموعه دستور العمل های ایمنی

1. استفاده از مقررات استحفاظی فردی در محیط كار - بر اساس مقررات جاری صنعت نفت، استفاده از وسایل استحفاظی نظیر لباس كار، كفش، كلاه، دستكش و عینك ایمنی برای كلیه  كسانیكه در وحدهای مختلف وزارت نفت به كار اشتغال دارند اجباری است. این وسایل با توجه به نوع مشاغل و در زمانهای مشخص، و درخواست سرپرستان واحدها و تایید ادارات ایمنی بین كاركنان توزیع می گردد. سرپرستان و مسئولین ادارات موظفند براستفاده مطلوب و به موقع از این وسایل توسط كاركنان نظارت نمایند. ادارات ایمنی برحسن اجرای این امر نظارت لازم را اعمال نمایند.

2. حیطه بندی تاسیسات و كنترل تردد - ورود افراد متفرقه به واحدهای عملیاتی و صنعتی مجاز نمی باشد. فقط كاركنان هر واحد مجاز به تردد در واحد مربوطه می باشند. ورود سایر كاركنان جهت انجام كارهای اداری و تعمیراتی با در دست داشتن مجوز از مسئولین ذیربط مسیر می‎باشد. بدین جهت مسئولین واحدها موظفند كه مناطق تحت سرپرستی خود را با علائم و نشانه های كاملاً مشخص تعیین و از ورود افراد متفرقه ممانعت بعمل آورند. در این راستا سازمان حراست با علامت گذاری كارتهای شناسایی كاركنان محدوده تردد آنها را مشخص می نماید. مراجعه بازدیدكنندگان و افراد غیرشركتی به واحدهای عملیاتی پس از اخذ مجوز حراست باید در معیت مسئولین واحدهای عملیاتی یا نماینده آنان صورت گیرد.

3. بازرسی سیستم امداد و اطفاء حریق- به منظور حصول اطمینان از صحت عملكرد سیستم های فوق الذكر كلیه وسایل ثابت و سیار‌آتش نشانی و ایمنی مستقر در واحدهای عملیاتی، ادارات و ایستگاههای آتش نشانی می بایستی توسط مسئولین ایمنی و آتش نشانی مورد بازرسی دقیق قرار گرفته و مطابق با استانداردهای مربوط آزمایش و از سلامت آنها اطمینان حاصل شود. این بند شامل: كپسولهای اطفاء حریق دستی و چرخدار، شلنگها، نازلها، هایدرنتها، سیستم های اعلام و اطفاء حریق ثابت، تلمبه و خودروهای آتش نشانی، تلمبه ها، دستگاههای كف ساز آتش نشانی، چشم شوی ها،‌ آمبولانس، دستگاه های تنفسی، فیلترها و وسایل امداد نجات می  گردد.

4. ضبط و ربط در تاسیسات و اماكن- مسئولین واحدها و بازرسان ایمنی  موظفند كه از واحدهای عملیاتی و محوطه های مربوط به طور منظم بازدید و بازرسی بعمل آورده، مواد ناامین را شناسایی نموده و با همكاری مسئولین ذیربط نسبت به رفع آنها اقدام بعمل آورند.

5. مقررات صدور پروانه های كارهای سرد  وگرم - صدور پروانه های كارهای سرد و گرم برای انجام كارهای مختلف براساس مقررات و دستور العمل های مندرج در كتاب مقررات ایمنی نفت الزامی می‎باشد. این پروانه ها بایستی بطور دقیق تكمیل و دستورات مندرج در آن بطور كامل رعایت گردد. در صورت نیاز آزمایشات گازهای قابل اشتعال اكسیژن و گازهای سمی بایستی توسط افراد مجرب وآگاه و تایید شده انجام گیرند.

بدیهی است امضاء كنندگان پروانه كار مسئول عواقب احتمالی ناشی از عدم رعایت مفاد مندرج در پروانه كار می باشد.

در این پروانه ها می بایستی شرایط محیط كار و اقدامات احتیاطی كه لازم است صورت گیرد دقیقا ذكر شده و از كلی گوئی اجتناب گردد مسئولین و بازرسان ایمنی موظفند كه از كارهائیكه برای آنها پروانه كار صادر نشده و یا اقدامات احتیاطی كافی برای آنها صورت نگرفته ممانعت بعمل آورند.

فصل دوم

معرفی پالایشگاه تهران

1-1-2- تاریخچه ای از پالایشگاه تهران

پالایش یكی از عمده ترین عملیات نفتی است كه بدنبال استخراج نفت انجام می پذیرد، نفتی كه توسط لوله های قطور از مراكز بهره برداری به درون پالایشگاهها سرازیر می‎شود در این مراكز تصفیه  وپس از انجام فعل و انفعالات تبدیل به فرآورده های گوناگون مانند گاز مایع، بنزین، نفت سفید، نفت گاز، قیر و انواع روغنهای صنعتی تولید گردیده و وارد شبكه توزیع می شود.

پالایشگاه تهران یكی از واحدهای پالایشی بزرگ ایران است كه در حال حاضر با ظرفیت عملی 250.000 بشكه تولید در درون نخستین پالایشگاه داخلی كشور بوده و از این نظر خدمات ارزنده ایی را در دوران جنگ تحمیلی و پس از آن ایام ارائه نموده و می نماید. مجتمع پالایشگاهی تهران بنام پالایشگاه تهران نامیده می‎شود كه مشتمل است بر دو پالایشگاه و همچنین مجتمع تصفیه و تولید روغن عملیات ساختمانی پالایشگاه تهران (پالایشگاه جنوبی اول) بر مبنای نیاز بازار ایران جهت تأمین مواد سوختی گرمازا و بنزین اتومبیل در سال 1344 آغاز و در 31 اردیبهشت ماه سال 1347 با ظرفیت طراحی هشتاد و پنج هزار بشكه در روز رسما مورد بهره برداری قرار گرفت و در طراحی این پالایشگاه از استانداردهای روز و آخرین كشفیا ت وابداعات صنعت نفت استفاده شده است. در سال 1352 با ایجاد تغییراتی در سیستم طراحی این پالایشگاه ظرفیت آنرا به صد و پنج هزار بشكه در روز افزایش دادند روند این افزایش مصرف و سیاست تأمین نیازهای بازار داخلی ساختن پالایشگاهی دیگر را در كنار پالایشگاه اول تهران ایجادب نمود.

لذا با استفاده از تجارب حاصل از طراحی و ساختمان این پالایشگاه ساختمان پالایشگاه دوم تهران را در جوار پالایشگاه اول بر مبنای كپیه سازی با حذف  اشكالات و نارسائی های موجود تسجیل نمود و كار ساختمانی آن از اواخر سال 1350 آغاز و در فروردین ماه سال 1353 با ظرفیت یكصد هزار بشكه تولید در روز شروع بكار كرد.

نفت خام مورد نیاز این پالایشگاهها از منافع نفتی اهواز تأمین می گردد و طراحی واحدها چنان انجام گرفته است كه می‎تواند درصد نفت خام شیرین اهواز و یا 75% نفت اهواز و 25% نفت خام سنگین سایر مراكز را تصفیه و تقطیر نماید. هدفی كه در طرح ریزی و انتخاب دستگاههای پالایش در هر شرایط مورد نظر قرار گرفته است تأمین و تولید حداكثر فرآورده های میان تقطیر یعنی نفت سفید و نفت گاز بوده است. برای ازدیاد تولید این فرآورده از تكنیك تبدیل (تبدیل كاتالیستی و آیزوماكس) حداكثر بهره وری را دریافت نموده اند.

رشد اقتصادی و رفاه حاصل از ازدیاد سریع قیمت نفت در اوائل سالهای دهه پنجاه باعث ایجاد صنایع مونتاژ و در نتیجه ازدیاد منابع مصرف روغن گردید. برآورد مصرف و بررسیهائیكه در این باره انجام گرفت نشان داد كه تولیدات كارخانجات داخلی كه عبارت بودند از پالایشگاه آبادان و شركت تولید و تصفیه روغن پاسخگوی تأمین احتیاجات روز كشور نمی باشد لذا ایجاد كارخانه ای كه بتواند نیازهای آتی را تأمین نماید مورد احتیاج واقع شد. از اینرو امكانات احداث یك واحد یكصد هزار متر مكعبی روغن در سال در مجاورت مجتمع پالایشگاهی تهران فراهم گردید این مجتمع شامل واحدهای اصلی پالایش از قرار آسفالت از فورفورال، واحد جداسازی موم و تصفیه با گاز هیدروژن و واحدهای وابسته از قبیل دستگاه اختلاط و امتزاج روغن، سیستم تولید و بسته بندی قوطیهای یك لیتری، چهار لیتری، چلیك بیست لیتری و بشكه های 210 لیتری می باشد. روغنهای تولیدی پالایشگاه تهران با نامهای: الوند، البرز، چهار فصل، الموت، لار و ارژن جهت استفاده در مورتورهای احتراقی مطابق با آخرین و جدیدترین استانداردهای بین المللی ساخته و عرضه می گردد و علاوه بر آن انواع روغنهای صنعتی نیز از تولیدات این كارخانجات می‎باشد و اخیراً نیز محصولات جدیدی از روغن ترانس پارافین مایع، روغن انتقال حرارت نیز به بازار مصرف عرضه گردیده است.

دراینجا باید یادآور می گردد كه ظرفیت تقطیر و تصفیه نفت خام در پالایشگاه تهران یا از بین بردن تنگناها به حد نصاب تولید دویست و پنجاه هزار بشكه در روز افزایش یافته و ظرفیت تولید روغن نیز مورد تجدید قرار گرفته و میزان جدید تولید 14 میلیون لیتر از انواع مختلف روغنهای چرب كننده و صنعتی بدست آمده است.

پالایشگاه تهران علاوه بر تصفیه نفت خام و تولید و تحویل فرآورده های نفتی خدمات مورد لزوم را در زمینه های مختلف صنعتی به سازمانهای تابعه وزارت نفت و همچنین وزارتخانه ها و سازمانهای دولتی و وابسته بدولت ارائه نموده است و می نماید  و این پالایشگاه شركت فعال در امر بازسازی و نوسازی پالایشگاه آبادان و پتروشیمی بندر امام خمینی (ره) داشته و خدماتی را بشرح زیر ارائه داده است:

1. بازسازی كلیه قسمتهای آب و برق و بخار و منجمله دیگ بخار و تلمبه خانه، كمپرسور هوا و هم چنین برجهای خنك كننده.

2. بازسازی واحدهای راكتور، دستگاه احیاء كننده دستگاه ذخیره كاتالیست و واحد تقطیر و هم چنین سایر واحدهای وابسته به دستگاه كت كراكر پالایشگاه آبادان كه قادرا ست روزانه حدود 40 هزار بشكه خوراك را دریافت و آنرا تبدیل به سه میلیون لیتر بنزین مرغوب با اكتان بالای 94 بنماید و كلیه سرویسهای جنبی واحد مربوطه به كت كراكر بازسازی گردید و در حال حاضر در سرویس تولید قرار دارد.

3. بازسازی و تعمیرات 1100 دستگاه منازل سازمانی در آبادان در منطقه بوآرده.

4. شركت بسیار فعال در بازسازی بخشهای مهمی از پتروشیمی بندر امام خمینی (ره) با اعزام گروه های مختلف در سطوح تخصصی.

2-1-2- لزوم تصفیه نفت خام و آزمایش فرآورده های آن

از نفت خام این ماده سیال انواع سوختها برای وسائط نقلیه زمینی، هوائی و دریائی و حلالهای مخصوص، روغنهای موتور، قیر برای جاده سازی و بالاخره تعداد زیادی فرآورده های دیگر تهیه می گردد. بدیهی است كه نفت خام بخودی خود قابل استفاده نمی باشد برای آمادگی آن جهت مصرف لازم می اید كه نخست تصفیه شود.

اولین مرحله تصفیه، تفكیك نفت خام بوسیله تقطیر است. در مرحله بعدی اجزاء حاصله از آن بوسیله شستشو با مواد شیمیایی یا با اضافه كردن مواد شیمیایی برای مصرف مورد نظر آماده می گردند. در حقیقت وظیفه اصلی یك پالایشگاه عبارتست از:

الف- تهیه یك عده محصول از نفت خام كه دارای نقطه جوش معینی بوده و قابل عرضه در بازار باشد.

ب- تبدیل و تركیب شیمیایی این محصولات بطوریكه مشخصات لازم را داشته باشد.

پ- برقراری موازنه بین محصولات بنحویكه با تقاضای بازار بطور یكنواخت هماهنگ باشد.

محصولات پالایشگاهی تهران كه برای مصارف داخلی از آن استفاده می‎شود : گازی  مایع، بنزین های موتور، محصولات پالایشگاه تهران كه برای مصارف داخلی از آن استفاده می‎شود: گاز مایع، بنزین های موتور، سوخت جت، نفت سفید، نفت گاز، نفت كوره، قیر و سایر فرآورده های ویژه، ماده اولیه روغن و هم چنین گوگرد.

نتیجه صحیح آزمایش و گزارش بموقع آن به مسئولین در افزایش میزان بازدهی پالایشگاه دارای اهمیت می‎باشد. در حقیقت كار آزمایشگاه پایه و اساسی است برای تضمین كیفیت و مرغوبتی  فرآورده های نفتی كه هم از نظر اقتصادی و هم از نظر ایمنی دارای اهمیت زیادی می‎باشد.

2-2- معرفی دستگاه های اصلی پالایش

1-2-2- معرفی دستگاه تقطیر در فشار جو ATMOSPHERIC DISTILLATION UNIT

نخستین مرحله پالایش نفت خام، تقطیر در فشار جو می‎باشد. دراین دستگاه نفت خام برحسب دمای جوش (BOILING TEMPERATURE) به برشهای مختلف مورد نیاز تقسیم و از هم جدا می‎شوند. این محصولات در مراحل بعدی تصفیه و آماده استفاده می گردند عبارتند از:

1. گاز مایع (LPG= LIQUIFIED PETROLEUM GAS)

2. بنزین سبك (LSRG= LIGHT STRAIGHT RUN GASOLINE)

3. بنزین سنگین (HSRC= HEAVY STRAIGHT RUN GASOLINE)

4. نفتا (NAPHTAH)

5. نفت سفید (KEROSENE)

6. نفت گاز (GAS OIL)

7. ته مانده (ATMOSPHRIC RESIOUE)

2-2-2- معرفی دستگاه تقطیر در خلاء VACUUM DISTILLATION UNIT

مرحله دوم پالایش تداوم كار تقطیر می‎باشد. از آنجا كه حرارت زیاد جهت تقطیر برشهای سنگین نفت خام باعث كراكینگ حرارتی و تولید كك می گردد لذا ته مانده تقطیردر فشار جو را در خلاء تقطیر می كنند. برشهایی كه معمولاً دراین مرحله بدست می‎آید عبارت است از:

1. نفت گاز سنگین (H.V.G.O= HEAVY VACUUM GAS OIL)

2. خوراك آیزوماكس (ISOMAX FEED)

3. روغن موتور خام (RAW LUB OIL)

4. خوراك دستگاه كاهش گرانروی (VISBREAKER FEED)

5. خوراك دستگاه آسفالت سازی  (ASPHALT FEED)

3-2-2- معرفی دستگاه تهیه گاز مایع DIQUIFIED PETROLEUM GAS UNIT

این دستگاه جهت تولید گاز مایع از مواد سبك نفتی كه از دستگاههای تقطیر، آیزوماكس، تبدیل كاتالیستی و غیره بوجود می‎آید ساخته می‎شود. گاز مایع حاصله در این دستگاه عموما از دو هیدروكربن اصلی پروپان (C3­ PROPANE) و بوتان (C­4 BUTANE) تشكیل می گردد كه در نسبتهای مختلف متناسب با درجه حرارت محیط مخلوط و برای مصرف به بازار عرضه می گردد. (مثلا درصد پروپان در مخلوط گاز مایع در زمستان حدود 50 درصد و در تابستان 10 درصد می باشد تا فشار بخار لازم را ایجاد نماید) گازهای سبك حاصل از این دستگاه به مصرف سوخت پالایشگاه و گاز مایع سنگین پنتان (C5 PENTANE) به قسمت تهیه بنزین هدایت می گردد.

4-2-2- معرفی دستگاه كاهش گرانروی VISBREAKING UNIT

در این دستگاه مقداری ازت مانده برج تقطیر در خلاء تحت حرارت مناسب می شكند.

(THERMAL CRACKING)  و محصولی با گرانروی مناسب برای استفاده در مصارف سوخت تهیه می‎شود كه بنام نفت كوره توزیع می گردد. گازهای تولید شده در این دستگاه به شبكه سوخت گاز پالایشگاه تزریق شده و محصول بنزین این دستگاه بعلت عدم مرغوبیت معمولاً در كوره دیگهای بخار سوزانده می‎شود.

فرآورده نهایی این واحد عبارت است از: گاز سوخت، مقداری نفتا با درجه آرام سوزی پائین و نفت كوره مرغوب.

5-2-2- معرفی دستگاه تبدیل كاتالیستی CAT- REFORMEER

این دستگاه به منظور تهیه بنزین مرغوب در پالایشگاهها نصب می‎شود و از دو دستگاه جداگانه شكل گرفته است:

الف: دستگاه یونیفاینر (UNIFINER) كه كار آن تهیه خوراك مناسب برای قسمت پلاتفرمر می‎باشد. در دستگاه یونیفاینز، سموم فلزی و ناخالصیهای موجود در HSRG بدست آمده از دستگاه تقطیر در راكتور مربوطه در مجاورت كاتالیست از آن جدا می گردد.

ب: در دستگاه پلاتفرمر (PLATFORMER) كه خوراك آن از دستگاه یونیفاینر و مقداری از نفتای سنگین دستگاه آیزوماكس تأمین می گردد. با استفاده از كاتالیست در راكتورهای مختلف تركیبات حلقوی مناسب برای بنزین بوجود می آیند كه در آرام سوزی بنزین  وبالا بردن درجه اكتان آن بسیار موثرند.

6-2-2- معرفی دستگاه تولید هیدروژن HYDROGEN UNIT

در دستگاه تولید هیدروژن، گاز طبیعی و یا گازهای تهیه شده در پالایشگاه بعد از تصفیه (عاری شدن از گوگرد، كلر و غیره) در كوره ای مخصوص و در مجاورت كاتالیست اكسیدنیكل به گازهای H2 ، CO2 ، CH4 تبدیل می‎شود كه پس از عملیات بعدی تصفیه، گاز هیدروژن با خلوص حدود 96 درصد و بهمراهی حدود 4 درصد متان در دستگاه آیزوماكس مورد استفاده قرار می‎گیرد.

7-2-2- معرفی دستگاه آیزوماكس ISOMAX UNIT

در دستگاه آیزوماكس برشی از مواد سنگین كه در دستگاه تقطیر در خلاء بدست آمده است تحت فشار و درجه حرارت بالا در مجاورت كاتالیست شكسته شده  وبه  هیدروكربنهای سبكتر مرغوب كه شامل گاز مایع، نفتای سبك، نفتای سنگین، نفت سفید و نفت گاز باشند تبدیل می گردند. مواد شكسته شده (CRACKED MATERIALS) در قسمت تقطیر دستگاه آیزوماكس از هم جدا می‎شوند. از آنجا كه عمل شكسته شدن ملكولهای سنگین در راكتور دستگاه آیزوماكس بهمراه فعل و انفعالات گوگرد زدائی انجام می گیرد، محصولات بدست آمده از آیزوماكس مرغوب بوده و احتیاجی به تصفیه مجدد را ندارند.

8-3-2- معرفی واحد روغنسازی

ماده اولیه روغن در كلیه نفت های خام موجود می‎باشد ولی كمیت و كیفیت آن بستگی بنوع نفت خام دارد. بطور كلی می‎توان نفتهای خام را به سه گروه طبقه بندی كرد:

1. نفت خام پارافینی كه هیدروكربوهای زنجیری قسمت اعظم آنرا تشكیل می دهند، دارای مواد مومی زیاد و مواد آسفالتی كم می باشند.

2. نفت خام نفتینی یا آسفالتی كه هیدروكربورهای حلقوی قسمت اعظم آنرا تشكیل می دهند و مواد آسفالتی آن زیاد است.

3. نفت خام مخلوط كه در حد فاصل دو نوع نفت خام فوق الذكر می‎باشد. اغلب نفتهای خام ایران از این نوع هستند.

بیشتر هیدروكربورهای روغنی از نوع پارافین شاخه ای هستند. لذا نفت خام مرغوب برای تهیه مواد اولیه روغنی، نفت خام پارافینی در درجه اول و نفت خام مخلوط در درجه دوم می باشند. هیدروكربورهای مختلفی كه در مواد اولیه روغن خام وجود دارند عبارتند از هیدروكربورهای پارافینی هیدروكربورهای آروماتیكی و تركیبات آسفالتی.

هیدروكربورهای پارافینی شاخه ای در مقابل تغییرات درجه حرارت تحمل بیشتری دارند.

هیدروكربورهای پارافینی زنجیری كه موم نامیده می‎شوند دارای نقطه انجماد بالا می‎باشند تغییرات گرانروی هیدروكربورهای نفتینی دراثر تغییر درجه حرارت زیاد است.

هیدروكربورهای آروماتیكی بعلت وجود گوگرد، نیتروژن و تركیبات اكسیژن اثر تغییرات درجه حرارت روی گرانروی آنها بسیار زیاد و مقاومت آنها در مقابل اكسیداسیون بسیار كم است،  مقدار هیدروكربورهای هر یك از گروههای بالا در روغن بستگی بنوع نفت خام دارد.

روغن بصورت خام (تصفیه نشده) در نفت خام موجود است و باید بوسیله ای آنرا تصفیه  ومواد مضر و ناخالص را از آن جدا كرد تا قابل مصرف دربازار باشد.

9-2-2- نحوه استخراج مواد روغنی بوسیله حلالها

روغن خامی كه از برج خلائ دستگاه تقطیر بدست می‎آید بدستگاه تقطیر روغن (LUBE OIL SECTION) كه در پالایشگاه شمالی نصب شده است فرستاده می‎شود. این دستگاه برای ساختن روغن با مشخصات 20/40  . SAE و یا SAE. 10/30  طراحی شده است. روغن خارج شده از برج خلاء دستگاه تقطیر دارای مواد آروماتیكی، پارافینهای زنجیری، مواد رنگ زا، مواد گوگردی، نیتروژن، اكسیژن و غیره می‎باشد كه وجود آنها باعث نامرغوبی روغن می گردد.

با بالا بردن مرغوبیت و پایداری روغنهای نفتی، این مواد باید از روغن خارج شوند. در صنعت روشهای مختلفی برای خارج كردن مواد ناخالص از روغن بكار برده می‎شود.

برای جدا كردن مواد آسفالتی  و مواد اروماتیكی از روش استخراج بوسیله حلالها استفاده می‎شود و برای خارج كردن پارافینهای زنجیری از روش موم گیری و بالاخره برای از بین بردن مواد زنگ زا و مواد گوگردی و نیتروژن و غیره از روش تصفیه با گاز هیدروژن و یا روش تصفیه با خاك مخصوص استفاده می‎شود. دراین جداسازی از خاصیت فیزیكی استفاده می‎شود. مكانیسم استخراج مواد روغنی بوسیله حلالها بر مبنای قانون پخش می‎باشد. مطابق این قانون پخش اجزاء یك مخلوط در مایع خوراك و حلال متفاوت است و با اضافه كردن حلال به خوراك در برج استخراج كننده یك تفاوت غلظت بوجود می‎آید كه تشكیل در سطح متمایز می‎دهد و می‎توان آنها را از هم جدا كرد.

برای رسیدن به این هدف مجتمع كارخانجات روغنسازی پالایشگاه تهران نصب و بهره برداری شده است.

3-2- معرفی مجتمع كارخانجات روغنسازی پالایشگاه تهران

مجتمع روغنسازی پالایشگاه تهران از چهار واحد تشكیل شده است:

1. واحد آسفالت گیری P.D.A یا PROPANE DE ASPHALTING UNIT

2. واحد فورفورال F.F.U یا FUR FURAL UNIT

3. واحد موم گیری M.E.K یا M.E.K UNIT

4. واحد تصفیه با هیدروژن H.F.U یا HYDRO FINISHING UNIT

1-3-2- معرفی واحد P.D.A یا تصفیه با حلال پروپان

(PRORANE DE ASPHALTING UNIT)

این دستگاه برای تهیه روغن از باقیمانده برج تقطیر درخلاء كه بنام VACUUM RESIDUE نامیده می‎شود ساخته شده است.

مقدار خوراك این دستگاه 3693 بشكه در روز (594 METRIC TONS) است كه از باقمیانده برج تقطیر در خلاء ازپالایشگاه شمالی یا جنوب دریافت می كنند در سال 1362 بعد از تعمیرات جزئی ظرفیت آن به 4550 بشكه در روز (723 متر مكعب در روز) افزایش یافته است.

دراین دستگاه با استفاده از خاصیت حلالیت پروپان ، روغن و آسفالت موجود در باقیمانده برج تقطیر در خلاء را از هم جدا می كنند. این واحد از قسمتهای زیر تشكیل شده است:

1. بخش جداسازی

2. بخش بازیافت حلال كه شامل سیستم بازیافت پروپان از روغن و سیستم بازیافت پروپان از آسفالت می باشد.

3. سیستم SPRAY CONDENSER كه در اینجا پروپانهای باقیمانده در محصولات روغن  وآسفالت از آنها جدا شده بعد از شستشوی با آب، پروپانهای بدون روغن و ذرات آسفالت، به مخزن پروپان برگشت داده می‎شوند.

2-3-2- معرفی واحد فورفورال (FUR FURAL UNIT)

این دستگاه با ظرفیت (856 بشكه در روز) METRIC TONS 1259 روز برای جداسازی مواد آروماتیكی از روغن با كمك حلال فورفورال ساخته شده و از قسمتهای زیر تشكیل گردیده است:

1. قسمت استخراج

2. قسمت بازاریابی فورفورال از رافینیت

3. قسمت بازاریابی فورفورال از اكستراكت

4. قسمت خارج كردن آب از فورفورال

3-3-2- معرفی واحد موم گیری M.E.K UNIT

ظرفیت این دستگاه 4775 بشكه در روز ( METRIC TONS 668 در روز) كه خوراك آن از فورفورال تأمین می گردد. میدانیم كه پارافینهای نرمال و بعضی از ایزومرپارافینهای حلقوی كه دارای وزن مولكولی بالا می‎باشد در برشهای روغن نفتی وجود دارند. این مواد كه موم نامیده می‎شوند دارای نقطه جوش بالایی بوده و ارزش روغنی ضعیفی دارند. ضمناً برای تصحیح نقطه ریزش روغن، موم كه دارای نقطه ریزش بالایی است باید از روغن نفتی خارج شود. وقتی روغنهای خام نفتی را سرد كنیم اجزاء آن بترتیب وزن مولكولی تبدیل به كریستالهای موم می‎شوند. روش جدا كردن موا د غیر لازم موم را عمل موم گیری می‎نامند. مومی كه بدینوسیله جدا شده خود یك محصول جانبی بوده و برای تهیه فرآورده های مومی بكار می رود و دارای 6 تا 18 درصد روغن بوده است.

برش روغنهای نفتی معمولاً دو نوع پارافین سنگین زنجیری وشاخه ای دارند. هنگام سرد كردن پارافینهای زنجیری تشكیل كریستالهای موم را می دهند كه هنگام عبور از صافی براحتی روی آن قرار گرفته و از میدان عمل خارج می‎شوند. در صورتیكه پارافینهای شاخه ای تشكیل كریستالهای بسیار ریز موم را داده كه از صافی عبور می كنند. عمل موم گیری در صنعت بدو طریق انجام می‎گیرد:

یكی موم گیری بدون كمك حلال كه این طریق عمل منسوخ شده و دیگری موم گیری بكمك حلال. حلال مورد استفاده در واحد موم گیری مخلوطی از 45% متیل اتیل كتون و 50% تولوئن است. قسمتهای متخلف واحد عبارتند از:

1. قسمت سردكننده ها (چیلرها)

2. فیلترها (صافی ها)

3. سیستم بازیافت حلال از روغن THE W.F.O RECOVERY SYSTEM

4. سیستم بازیافت حلال از واكس THE SLACK WAX RECOVERY SYSTEM

5. سیستم بازیافت كتون استریپر THE KETONE RECOVERY SYSTEM

6. سیستم سرما زا (كمپرسور پروپان) THE REFRIGERATION SYSTEM

7. سیستم گاز خنثی و سیستم كمپرسورهای 1106 THE INERT GAS SYSTEM

4-3-2- معرفی واحد تصفیه با هیدروژن  (HYDRO FINISHING UNIT H.F.U)

دستگاه تصفیه روغن با هیدروژن از دو بخش تشكیل شده است كه یك بخش شامل راكتور با ظرفیت 2500 بشكه در روز  وبخش دیگر عریان كننده و هیدروژن گیری با ظرفیت 3708 بشكه در روز این دستگاه بمنظور انجام عملیات پالایش روی روغنی كه از واحد موم گیری می‎آید ساخته شده تا روغن هایی با نام روغنهای پایه تهیه شده و به مخازن فرستاده شده و در مخازن و بلندینگ پس از امتزاج و افزودن مواد افزودنی خاص به بازار ارسال می گردد.

فعل و انفعالات شیمیایی در دستگاه تصفیه باز گاز هیدروژن تقریبا كلیه مواد گوگردی، نیتروژن، اكسیژن و عناصر دیگری موجود در روغن با هیدروژن جانشین شده و ضمن تركیب با هیدروژن و تبدیل به H2S و NH3 و H2­O از سیستم خارج می‎شوند مقدار كمی از فلزات موجود نیز جذب (سطحی) كاتالیست می‎شود. بخشهای عملیاتی كه واحد تصفیه روغن با هیدروژن را تشكیل می دهند عبارتند از:

1. بخش فعل و انفعالات (راكتور)

2. بخش بازیافت محصول (استریپرها)

4-2- معرفی سرویسهای وابسته به پالایشگاه UTILITTIES

سرویسهای وابسته پالایشگاه كه شامل آب ، برق، بخار و هوا می‎باشد از واحدهای زیر تشكیل شده :

1. واحد تهیه آب صنعتی كه در آن بكمك مواد شیمیایی آهك ، اكسید منیزیم و رزینهای مصنوعی (زئولیت ها) سختیهای موجود در آب معمولی (حدود P.P.M 200) خارج شده و آبی كه اصطلاحا آب صنعتی نامیده می‎شود و سختی آن تقریبا صفر می‎باشد جهت تأمین قسمتی از آب دیگهای بخار تهیه می گردد.

2. واحد تولید بخار: كه در آن بخار مصرفی دستگاههای پالایش، توربینهای مولد برق تلمبه ها و كمپرسورهای هوا توسط سه عدد دیگ بخار هر یك با ظرفیت 320.000 پوند در ساعت و فشار 600 پوند بر اینچ مربع تهیه می‎شود.

3. نیروگاه برق كه در آن برق مصرفی پالایشگاه توسط سه عدد مولد با توربین بخار تهیه می گردد. ظرفیت هر مولد حداكثر 2/7 مگاوات با ولتاژ 6300 ولت می باشد.

4. برجهای خنك كننده كه در آنها آب مصرفی دستگاههای پالایش  ونیروگاه برق (كه در كولرها و كندانسورهای آنها گرم شده) مجدداً خنك گردیده و جهت  مصرف دوباره بدستگاههای فوق فرستاده می‎شود. در این واحد با اضافه كردن مواد شیمیایی باكتری كش نظیر كلر یا تركیبات آن (جهت از بین بردن باكتریها و كلیه میكروارگانیسمهای فعال آب)، مواد شیمیایی باز دارنده خورندگی و رسوبات و نیز اسید سولفوریك (جهت تنظیم PH آب) ، كیفیت مطلوب آب خنك كننده را كنترل می نمایند. كمبود آب خنك كننده قمستی توسط شبكه آب شهر و قسمتی نیز توسط واحد پس آب پالایشگاه تأمین می‎شود

5. كمپرسروهای هوا: كه در آن هوای مصرفی عملیات پالایش ، تعمیرات  و دستگاههای كنترل كننده توسط دو عدد كمپرسور توربین بخاری هر یك به ظرفیت 4000 فوت مكعب در دقیقه با فشار 100 پوند بر اینچ مربع تهیه می گردد.

قیمت فایل فقط 16,000 تومان

خرید

برچسب ها : گزارش كارآموزی آزمایش كنترل كیفیت مواد نفتی , معرفی دستگاه تقطیر در خلا , معرفی پالایشگاه تهران

نظرات کاربران در مورد این کالا
تا کنون هیچ نظری درباره این کالا ثبت نگردیده است.
ارسال نظر